Kocanka włoska

 

ZOBACZ TUTAJ

 

Najważniejsze informacje

Cecha Informacja
Nazwa polska Kocanka włoska
Nazwy zwyczajowe Helichrysum, nieśmiertelnik włoski, roślina curry
Nazwa botaniczna Helichrysum italicum (Roth) G.Don
Rodzina botaniczna Astrowate (Asteraceae)
Część rośliny Kwiaty i kwiatostany
Metoda pozyskiwania Destylacja parą wodną
Nuta zapachowa Środkowa
Rodzina zapachowa Ziołowo-korzenna
Fototoksyczność Nie
Trwałość Około 4–5 lat przy prawidłowym przechowywaniu

Opis rośliny

Kocanka włoska (Helichrysum italicum) to niewielki, wieloletni półkrzew należący do rodziny astrowatych (Asteraceae). Naturalnie występuje w rejonie Morza Śródziemnego, gdzie porasta suche, kamieniste zbocza oraz nasłonecznione tereny od poziomu morza aż po górskie stanowiska przekraczające 2000 m n.p.m.

Roślina osiąga zwykle od 30 do 70 cm wysokości. Jej srebrzystoszare, wąskie liście pokryte są delikatnym kutnerem, który ogranicza utratę wody i stanowi przystosowanie do gorącego, suchego klimatu. Latem pojawiają się charakterystyczne złocistożółte kwiatostany, które zachowują intensywną barwę nawet po wysuszeniu.

Nazwa rodzaju Helichrysum wywodzi się od greckich słów helios („słońce”) i chrysos („złoto”), nawiązując do złocistego koloru kwiatów.


Historia i ciekawostki

Kocanka włoska od wieków zajmuje ważne miejsce w kulturze śródziemnomorskiej. Starożytni Grecy i Rzymianie wykorzystywali jej kwiaty do wyplatania wieńców zdobiących posągi bóstw, a napary i maceraty przygotowywane z rośliny stosowano w codziennej pielęgnacji skóry.

Na Sardynii kwiatostany wykorzystywano również do naturalnego barwienia jedwabiu na intensywnie żółty kolor. Charakterystyczny aromat rośliny, przypominający mieszankę curry, miodu, ziół i suszonych kwiatów, sprawił, że zyskała popularną nazwę „rośliny curry”, mimo że nie jest składnikiem przyprawy curry.

Choć sam olejek eteryczny pojawił się w aromaterapii stosunkowo późno, obecnie należy do najbardziej cenionych i rozpoznawalnych olejków premium.


Pozyskiwanie olejku

Olejek eteryczny otrzymuje się poprzez destylację parą wodną świeżych kwiatów oraz kwiatostanów.

Wydajność destylacji jest niewielka i wynosi średnio około 0,7%, co sprawia, że olejek należy do jednych z najdroższych w aromaterapii. Jego barwa może być żółtawa, złocista lub lekko czerwonawa, a zapach jest niezwykle złożony i trudny do porównania z innymi olejkami.


Profil aromatyczny

Cecha Opis
Nuta zapachowa Środkowa
Rodzina zapachowa Ziołowo-korzenna
Charakter zapachu Ciepły, ziołowy, lekko miodowy, z nutami curry, tytoniu i suszonych kwiatów
Intensywność Średnia
Trwałość zapachu Średnia do długiej
Wpływ na kompozycję Dodaje mieszankom głębi, elegancji i ciepłego ziołowego charakteru, doskonale łącząc nuty kwiatowe i drzewne.

Skład chemiczny

Dominujące grupy związków

Grupa związków Główne składniki
Estry octan nerylu
Monoterpeny α-pinen, limonen
Seskwiterpenole α-eudesmol, β-eudesmol, γ-kurkumen
Monoterpenole nerol, linalol
Ketony (diketony) italidiony

Główne składniki chemiczne

Olejek eteryczny z kocanki włoskiej wyróżnia się wyjątkowo złożonym profilem chemicznym.

Najważniejszym składnikiem jest octan nerylu, którego zawartość może przekraczać 50%.

Pozostałe istotne składniki obejmują:

  • α-pinen,
  • limonen,
  • nerol,
  • linalol,
  • α- i β-eudesmol,
  • γ-kurkumen,
  • italidiony.

Skład chemiczny olejku może różnić się w zależności od miejsca uprawy, warunków klimatycznych oraz chemotypu rośliny.


Zastosowanie w aromaterapii

Kocanka włoska należy do najbardziej cenionych olejków wykorzystywanych w aromaterapii oraz kosmetyce naturalnej.

Najczęściej stosuje się ją:

  • jako składnik kosmetyków do pielęgnacji skóry dojrzałej,
  • w preparatach przeznaczonych do pielęgnacji skóry wrażliwej,
  • w mieszankach do masażu po odpowiednim rozcieńczeniu,
  • w naturalnych perfumach,
  • w aromaterapii relaksacyjnej.

Ze względu na wysoką cenę i niewielką wydajność destylacji zwykle wykorzystuje się ją jako cenny składnik ekskluzywnych kompozycji.


Wpływ na nastrój i emocje

Zapach kocanki włoskiej jest głęboki, ciepły i otulający. W aromaterapii często wykorzystywany jest do tworzenia atmosfery spokoju, równowagi i bezpieczeństwa.

Jego wyjątkowy aromat pomaga stworzyć przestrzeń sprzyjającą wyciszeniu oraz regeneracji po intensywnym dniu.


Kompozycje zapachowe

Kocanka włoska dobrze komponuje się z:

  • nasionami marchwi,
  • rumiankiem niemieckim,
  • rumiankiem rzymskim,
  • rozmarynem ct. werbenon,
  • szałwią lekarską,
  • lawendą,
  • czystkiem.

Bezpieczeństwo

Olejek eteryczny z kocanki włoskiej uznawany jest za jeden z łagodniejszych olejków stosowanych w aromaterapii.

Najważniejsze zasady bezpiecznego stosowania:

  • przed pierwszym użyciem wykonaj próbę skórną,
  • stosuj zgodnie z zalecanym rozcieńczeniem w produktach do pielęgnacji skóry,
  • unikaj kontaktu z oczami i błonami śluzowymi,
  • nie stosuj wewnętrznie bez odpowiednich kwalifikacji.

Według dostępnej literatury nie opisano istotnych przeciwwskazań do jego prawidłowego stosowania, jednak jak każdy olejek eteryczny powinien być używany z rozwagą.


Przechowywanie

Aby zachować najwyższą jakość olejku:

  • przechowuj go w szczelnie zamkniętej butelce z ciemnego szkła,
  • chroń przed światłem i wysoką temperaturą,
  • ogranicz dostęp powietrza,
  • przechowuj w chłodnym i suchym miejscu.

Przy prawidłowym przechowywaniu zachowuje swoje właściwości przez około 4–5 lat.


Ciekawostka

Kocanka włoska jest często nazywana „złotem aromaterapii”. Wynika to nie tylko z charakterystycznego koloru jej kwiatów, ale również z bardzo niskiej wydajności destylacji oraz wysokiej wartości olejku eterycznego. Do uzyskania niewielkiej ilości olejku potrzeba dużej ilości świeżych kwiatostanów, co czyni go jednym z najbardziej ekskluzywnych olejków na świecie.


Źródła

  • Tisserand R., Young R., Essential Oil Safety (2nd Edition).
  • Tisserand Institute.
  • The School for Aromatic Studies.
  • Literatura botaniczna dotycząca rodzaju Helichrysum.

    Gdzie kupić olejek?

    Kocanki, których ja używam, możesz kupić tutaj: ZOBACZ